Strona główna / Informator UM / Misja – emisja (II)

Misja – emisja (II)

Kto z nas nie słyszał określenia „powietrze, że można nożem kroić”. Obiegowo funkcjonowało ono w odniesieniu do śląskich aglomeracji w czasach, gdy huty i kopalnie pracowały tam pełną parą.
Większość ludzi nie zwracała na to uwagi, przyjmując to jako normalność i przez lata żyła i pracowała w takich warunkach. Patrząc z perspektywy należy stwierdzić – dobrze, że te czasy dawno minęły, a wzrost wiedzy i świadomości ludzi spowodował większą troskę o środowisko, w którym żyjemy. Prawdą jest jednak i to, że wiedza i świadomość nie miały w tym względzie decydującego słowa. W odniesieniu do naszego kraju, to raczej zmiany ustrojowe i gospodarcze spowodowały, że wiele firm i zakładów z różnych dziedzin przemysłu zostało zamkniętych i przestało emitować całą masę zanieczyszczeń. To że nastąpiła poprawa nie oznacza bynajmniej, że jest dobrze.

Teraz wiemy na pewno, że bardzo ważnym elementem środowiska, mającym ogromny i wieloraki wpływ na nasze życie i zdrowie, jest właśnie powietrze a w zasadzie jego skład. Od zarania dziejów człowiek, w wyniku prowadzonej przez siebie działalności, emitował i emituje do niego całą gamę różnorodnych substancji, które łączą się ze sobą, kumulują, osadzają i krążą w atmosferze ziemskiej wraz z prądami atmosferycznymi. Czy chcemy, czy nie chcemy, wdychamy codziennie całą gamę „świństw”, a skutki tego uwidaczniają się w postaci chorób, a nawet zgonów. Aerozole o średnicy ziaren poniżej 10 mikrometrów, tzw. pył zawieszony, wraz z wdychanym powietrzem przenikają do dróg oddechowych i powodują tam głównie reakcje zapalne i alergiczne. Drobniejsze cząstki (2,5 mikrometra i mniejsze) są bardziej groźne dla zdrowia. Penetrując głębiej wnikają do pęcherzyków płucnych. W trakcie wymiany gazowej przenikają do naczyń krwionośnych i wraz z krwią dostają się do różnych narządów i tkanek.

O tym, jak poważny jest to problem niech świadczy fakt, że stworzono dla pyłu zawieszonego PM10 i PM2,5 normy stężeń na danym terenie, a ich przekroczenia są automatycznym sygnałem dla podejmowania działań naprawczych. Musimy jednocześnie Państwa poinformować, że nasz kraj zajmuje niechlubne, pierwsze miejsce spośród wszystkich krajów Unii Europejskiej pod względem najwyższych ilości emitowanych drobnych pyłów. Decydujący wpływ na taki stan rzeczy ma struktura źródeł energii w sektorze komunalno – bytowym. Polska dla celów monitorowania stężeń PM10 i PM2,5 podzielona jest na 46 stref. W okresie grzewczym w 28 strefach występują okresowe przekroczenia stężeń, a w 16 strefach występują one permanentnie. Jest więc co robić …

PM10 oraz PM2,5 chociaż bardzo groźne, nie są jedynymi emitowanymi do atmosfery. Do tych najważniejszych zaliczyć musimy również: tlenek węgla, dwutlenek siarki, metale ciężkie (kadm, arsen, chrom, miedź, rtęć, nikiel, ołów, selen i cynk), dioksyny i całe „bogactwo” wielopierścieniowych węglowodorów.

Reakcje biologiczne na zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego zależą nie tylko od toksyczności poszczególnych składników pyłowych i gazowych, ale także od ich łącznego oddziaływania. Poszczególne składniki często wchodzą ze sobą w różne reakcje, które w konsekwencji mogą potęgować ich sumaryczną toksyczność.

Marcin Góźdź

naczelnik Wydziału Gospodarki

Komunalnej i Ochrony Środowiska

Urzędu Miejskiego